Close

Het zalig falen, met Floris Felix

17 februari 2020 04:02 / Persoonlijke groei
Floris Felix voor een van zijn werken
Floris Felix voor een van zijn werken
Z Zonder wrijving geen glans. Redacteur Lizzy van Hees spreekt daarom iedere week iemand over zijn of haar royal fuck-ups en uitzinnige uitglijers, de dingen die niét goed zijn gegaan. Leveren die missers ook wat op?

Misschien heb je er ook wel eens van gedroomd: je hele leven inpakken en gewoon vertrekken, de wijde wereld in. Die droom werd werkelijkheid voor Floris Felix van Velsen (30) toen hij in 2014 zijn biezen pakte. Op naar Parijs om zijn ambities na te jagen en kunstenaar te worden. 

Het werd een avontuur dat gepaard ging met vallen, opstaan en nog eens vallen. Van extravagante diners en dan weer dagenlang niets dan een droge baguette. Zijn gedroomde succes kwam eigenlijk pas nadat hij Parijs achter zich liet en terugkeerde naar Nederland.

Waarom Parijs?

"Ik wilde altijd al Frans leren spreken en in 2014 viel alles voor mijn gevoel samen. Ik had een Franse liefde en mijn beste vriendin woonde al in Parijs.

Voor mijn gevoel was ik Amsterdam ontgroeid qua school, kunst en smaak. Parijs was een logische volgende stap, omdat ik er vaak werkte als model in showrooms. Maar ook omdat ik mode-illustrator wilde worden. De dag na mijn diploma-uitreiking ben ik vertrokken."

En je hebt geen moment getwijfeld om iets achter te laten?

"Het was de meest natuurlijke beslissing ooit. Ik vond het ook totaal niet eng, sterker nog: ik was daar niet eens mee bezig. Het voelde zo logisch, daar zat ik midden in de fashion scene. Ik wist zeker dat ik me daar zou kunnen ontwikkelen en mijn handschrift als illustrator nog sterker zou maken. Dus ik heb alles wat ik had in vuilniszakken gegooid en - onaangekondigd- aan mijn ouders meegegeven. En ik ben met één tas op de Thalys gestapt." 

Ik kwam terecht in een scene die best wel glamorous was

"Eenmaal in Parijs fietste en liep ik iedere dag urenlang door de stad. Ik probeerde alles te observeren. Vervolgens keek ik alle modeshows terug, tekende ik ze na en het resultaat deelde ik online. Mijn Instagrampagina gebruikte ik enkel nog voor tekeningen en schilderijen. Zo creëerde ik mijn eigen online galerie."

Hoe zag je sociale leven eruit?

"Best bijzonder. Via een Nederlandse vriendin kwam ik terecht in een scene die best wel effortless en glamorous was. Allemaal mensen met geld, een succesvolle carrière of aanzien in de modewereld. Hele interessante en creatieve types waren het, en ze namen me altijd mee op sleeptouw. Geld leek daarbij nooit een rol te spelen. Iedereen wist dat ik nog geen dure diners kon betalen, maar dat maakte niemand iets uit. Mijn tijd zou nog wel komen, haha." 

"Mijn relatie stond daardoor wel onder druk, want mijn vriend zette zich liever af tegen die succesvolle types. Hij vond dat ik een vaste baan moest zoeken, in een kledingwinkel of zo. Dan hou je in de praktijk heel weinig tijd over om te schilderen. Ik vond die lange termijn belangrijker, ik wilde een carrière opbouwen als kunstenaar.

We woonden samen op 25 vierkante meter en de onderlinge irritaties werden steeds groter. Op een gegeven moment besloten we uit elkaar te gaan."

En toen… Stond je op straat?

"Nee, gelukkig niet. Ik kon bij een goede vriendin terecht, die riant woonde en een slaapkamer over had. Er was zoveel ruimte dat ik, naast mijn illustraties, eindelijk ook grote doeken kon schilderen. Voor mij was die ruimte echt een luxe. En dan was er nog de luxe dat ik geen huur hoefde te betalen."

Het voelde zó persoonlijk, dat alles leek in te storten

Kwam er überhaupt geld binnen?

"Zeker, maar niet altijd genoeg. Dat lag ook aan mezelf. Zo verkocht ik in die tijd een schilderij aan een hotel. Het geld dat ik ervoor kreeg, beschouwde ik als zakgeld en daar kocht ik vervolgens dure Saint Laurent laarsjes van. Niet zo handig, want er waren ook genoeg opdrachten die last minute niet doorgingen. Dan had ik me te snel rijk gerekend en was het toch te mooi om waar te zijn. Dan bleek zo'n opdrachtgever een natte wind te zijn, die nooit meer iets van zich liet horen.

Later vond ik een mini-appartementje voor mezelf. En dat werd de plek waar het uiteindelijk bergafwaarts ging."

Wat ging er mis?

"Ik woonde in die piepkleine kartonnen doos, zonder uitzicht. Het zal misschien tien of twaalf vierkante meter zijn geweest. En toen ik op een avond onderweg naar huis was, werd ik door vier mannen overvallen op straat. Ze zijn me achtervolgd en hebben mijn telefoon en portemonnee gejat. Dat heeft mijn zelfvertrouwen behoorlijk aangetast. Het voelde zó persoonlijk, dat alles leek in te storten. Het maakte me onzeker en ik werd gegrepen door paniek."

De eenzaamheid begon aan me te knagen

"Aan de ene kant was er succes en werd ik door een klant naar Milaan gevlogen voor een grote opdracht. Maar ik voelde me ook vaak alleen op dat soort momenten. Ik vond het best een uitdaging om zakelijke afspraken te maken. De verantwoordelijkheid die daarbij komt kijken, vond ik zwaar wegen. Bovendien zorgde zo'n opdracht niet altijd direct voor financiële vrijheid, want het kan lang duren voordat je wordt uitbetaald. 

En ook al ging het zakelijk dan voor de wind, faalde ik voor mijn gevoel in de liefde. Mijn relatie was over en ik voelde me eenzaam.

Dat werd alleen maar versterkt doordat iedereen in mijn omgeving overdag aan het werk was. Ik zat ondertussen alleen in dat kleine huis, waar de muren op me afkwamen. Ik vroeg me op een gegeven moment zelfs af waarom ik überhaupt nog zou tekenen of schilderen. Ik zag het nut er niet van in, want ik had er toch geen ruimte voor op die paar vierkante meter."

Er waren weken dat ik met een paar euro moest rondkomen

"De eenzaamheid begon aan me te knagen, het was zo'n donkere periode. Ik had het idee dat ik mijn vrienden niet kon bijbenen in hun succes. Terwijl het voor de buitenwereld misschien leek alsof ik zelf geen enkele zorg had, alsof het allemaal mooi en licht was. Ik zag het als twee uitersten, die ik niet met elkaar kon rijmen. Het contrast werd een soort onderhuids gevoel en ging z'n eigen leven leiden."

Wilde je toen weg uit Parijs?

"Niet per se. Ik kon uiteindelijk een groter appartement betrekken en dat gaf me lucht. En er werd een opdracht uitbetaald, dus ik dacht dat het wel weer bij zou trekken.

Maar het bleef karig qua financiën. Er waren weken dat ik met een stokbrood onder mijn arm en een paar euro moest rondkomen. Het werd ook steeds moeilijker om zelf die huur bij elkaar te sparen. Dan moesten mijn ouders weer bijspringen om me te helpen met overbruggen."

"Dat werd een ongezonde situatie, ik was steeds van anderen afhankelijk om in Parijs te kunnen blijven. Ik heb dat lang geprobeerd te rekken omdat ik voor mijn gevoel zo dichtbij was. Dichtbij succes en bekendheid, en dat ik dan wel voor mezelf zou kunnen zorgen. Maar het gebrek aan geld zorgde voor steeds meer stress. Ik had er slapeloze nachten van en de paniek werd alleen maar groter.

Uiteindelijk besloot ik terug te gaan naar Nederland en daarmee voor vrijheid te kiezen. Financiële vrijheid door terug te gaan naar mijn ouders, waar ruimte was om te verblijven en te werken. En vrijheid om rustig na te denken over mijn volgende stap.

Was je verdrietig?

"Ja. Mijn ouders kwamen me ophalen en samen zijn we overal langs gereden om mijn spullen op te halen. Het was een leuke dag, maar ik vond het ook moeilijk. Mijn vader vroeg op een gegeven moment: 'Waarom moet je nou huilen?'. Hij had het natuurlijk allemaal niet meegemaakt, hoe ik daar vijf jaar lang heb geleefd. Dat ik al die keren ben verhuisd op een racefiets met mijn doeken onder mijn arm. En dan honderd keer op en neer."

Toen ik terugging naar Nederland, werd de paniek aangewakkerd

Bijna alsof je een film hebt gemaakt, die alleen jij hebt gezien.

"Ja, zo voelde het ook. En daarom was ik ook bang dat niemand het zou begrijpen in Nederland en dat ik in een zwart gat zou vallen. Gelukkig heb ik daarna nog even kunnen onderduiken in Griekenland, waar ik niemand kende en drie maanden alleen was. Ik had alleen een rol papier en een doos balpennen bij me.

Maar daarna moest ik er toch echt aan geloven en ging ik terug naar Nederland. De paniek werd direct weer aangewakkerd."

Waar komt die paniek vandaan?

"Terug naar Nederland betekende voor mij terug naar de realiteit wat betreft werk en geld. Wat ga ik iedere dag doen en levert het wel iets op? Allemaal vragen waar ik absoluut geen zin in had.

Mijn broer had een idee en vond dat ik mee moest doen aan de kunstlijn in Haarlem, een soort kunstroute door de stad. Dat zag ik ook wel zitten, dus ik vroeg een vriend van mijn vader of ik de etalage van zijn leegstaande winkelpand mocht gebruiken. Om daar wat van mijn doeken op te hangen."

Zodat de bezoekers jouw werk zouden vinden?

"Precies. De eigenaar stemde meteen in en gaf me de sleutels. 'Ga maar winkeltje spelen', zei hij. Zo gezegd, zo gedaan."

Het heeft zo lang onder mijn bed gelegen, zonder publiek

"Ineens had ik een pand van bijna 600 vierkante meter tot mijn beschikking, zónder kosten. Alle paniek verdween en ik kon eindelijk al mijn werk ophangen. Ik voelde meteen een enorme verantwoordelijkheid, maar op een goede manier. Ik heb de hele toko opgelapt en ben mijn illustraties gaan verkopen. Dat liep meteen als een trein. Ik heb alles laten drukken in een kleine oplage en persoonlijk gesigneerd. Hupsakee in een lijstje en mensen zagen het ineens voor wat het moest zijn."

Namelijk?

"Mijn handschrift en hoe het zich door de jaren heen heeft ontwikkeld. Ik vertel iedereen hetzelfde riedeltje: waar ik heb geschilderd, wat de inspiratie is en waar het over gaat. Daardoor is het voor mij ook glashelder geworden waarom ik het allemaal maak. Het heeft zo lang onder mijn bed gelegen zonder publiek. Nu komt alles samen. Het zat altijd al in mijn hoofd, maar nu ziet iedereen het.

We zijn inmiddels anderhalf jaar verder en nog steeds sta ik het liefst zeven dagen per week in de winkel. Mijn galerie. Ooit wordt het pand verhuurd en zal dit avontuur ophouden, maar dan heb ik in ieder geval een goede buffer opgebouwd. Mensen hebben mijn werk leren kennen en nog belangrijker: ik heb een veer in mijn reet gekregen door deze ervaring. Ik weet dat er een markt is voor mijn werk en dat ik het kan verkopen. Dat geeft me moed."

Ik weet nu wat ik waard ben, want ik heb het al bewezen

Wat betekent die moed?

"Die staat voor mij gelijk aan zelfvertrouwen. In Parijs was ik continue bezig mezelf te bewijzen. Bewijzen dat ik het kon, dat het een succes zou worden. Dat het allemaal niet voor niets was geweest. Ik was bang dat mensen in Nederland er niets van zouden begrijpen en daar werd ik onzeker van.

Eigenlijk ontleende ik mijn waarde aan de plek waar ik was. Nu weet ik dat het niet uitmaakt waar op de wereld ik ben en dat geeft rust. Ik weet wat ik daar heb meegemaakt en dat het geen droom was. En dat er nu heel veel huizen zijn - over de hele wereld inmiddels - waar een poppetje van mij  aan de muur hangt, dat vind ik echt kikke. Het is de kers op de taart. Ik weet nu veel beter wat ik waard ben, want ik heb het al bewezen.

Ik heb daardoor ook geleerd om wél ruimte in te nemen. Ik kan iets en heb wat te bieden. Dat zou ik anderen ook willen meegeven. Wanneer een kans zich voordoet, mag je best ruimte innemen en jezelf laten zien.

Succes is voor mij tweeledig: 50 procent bestaat uit mijn kunst, dat aspect heb ik onder de knie. De andere 50 procent is het bestendigen van mijn werk. Dat betekent wél die e-mail sturen naar een potentiële klant, je financiën op orde krijgen én een buffer bouwen. Die laatste dingen ben ik mezelf nu aan het aanleren."

Op de redactie zijn we ontzettend fan van de podcast How to fail van de Britse schrijver Elizabeth Day. In deze ode aan falen interviewt de schrijver iedere week iemand over drie cruciale momenten waarop het misging. De podcast vormt de inspiratiebron voor deze rubriek en is enorm de moeite waard om naar te luisteren.

Lizzy van Hees

EVA OP INSTAGRAM