Close

Het zalig falen, met Linda de Munck

24 februari 2020 02:02 / Persoonlijke groei
Z Zonder wrijving geen glans. Redacteur Lizzy van Hees spreekt daarom iedere week iemand over zijn of haar royal fuck-ups en uitzinnige uitglijers, de dingen die niét goed zijn gegaan. Leveren die missers ook wat op?

Seks, onzekerheid en taboes: YouTuber Linda de Munck (24) bespreekt het allemaal in haar video's. Hoe eerlijker, hoe beter. Af en toe een beetje choqueren en zonder te veel opsmuk of poespas. Ze heeft een duidelijk doel voor ogen: jonge mensen laten zien dat onzekerheid helemaal nergens voor nodig is.

De Munck spreekt vanuit persoonlijke ervaring. "Mijn hele jeugd heb ik gestruggeld met zelfvertrouwen", zegt ze. "Maar het heeft me ook gemaakt tot wie ik nu ben en dat ik dit werk ben gaan doen."

Waarom ontbrak het aan zelfvertrouwen? 

“Toen ik een jaar of 5 was, verhuisden mijn zus en ik samen met onze ouders van Leeuwarden naar Helmond in Noord-Brabant. Ik vond het helemaal niets daar. Het voelde alsof iedereen daar in een kliekje zat. Dat kwam volgens mij ook door het Brabantse accent, het schept een band. Maar ik kwam er niet vandaan en sprak daarom heel anders.  

Als ik niet zo fel had gereageerd op het pesten, was het misschien eerder gestopt

Ik voelde me daardoor een beetje een buitenbeentje en dat gevoel werd eigenlijk alleen maar erger doordat ik werd gepest. Ik had als kind best wel last van woede-uitbarstingen en dat werkte echt als olie op het vuur van de pesters. Ze vonden het leuk om me te treiteren en uit de tent te lokken. En het lukte ze ook altijd."

Weet je nog wat ze tegen je zeiden?

"Het kwam erop neer dat kinderen me heel graag wilden laten weten dat ze me dom en lelijk vonden. En ik was misschien ook altijd wel een beetje de vreemde eend. Ik vond het ook belangrijk om mezelf te uiten en ging niet per definitie mee met wat de rest deed of cool vond. Toch ben ik nu heel blij dat ik altijd zo dichtbij mezelf ben gebleven. Al denk ik weleens: als ik niet zo fel had gereageerd op het pesten, was het misschien eerder gestopt."

Kon je er met je ouders over praten?

"Eerlijk toegegeven, was ik misschien een kind met een gebruiksaanwijzing. Uiteindelijk moest ik het daar wel met mijn ouders over hebben. Want ik liep ook vaak weg van school of gooide met spullen. Dan werd mijn moeder gebeld en werden we weer op het matje geroepen.

Ik had wel vrienden, maar niet de coole mensen

Gelukkig reageerde mijn moeder eigenlijk altijd heel erg troostend en begripvol op die momenten. Ze vond het ook heel vervelend dat het gebeurde. Mijn vader was wat strenger, in mijn optiek een typische vader. Hij zei dan: 'Je moet gewoon sterk blijven en van je afbijten'. Niks niet overgeven aan je lot. Beide reacties zijn waardevol in mijn ogen, en ik ben blij dat mijn ouders me altijd zo hebben gesteund."

Veranderde er iets toen je naar de middelbare school ging?

"Ook daar was ik niet per se populair en viel ik een beetje buiten de boot. Ik had wel vrienden, maar niet de coole mensen. Snap je?

Ik merkte dat mijn onzekerheid toen ik 11 jaar was, een soort hoogtepunt bereikte. Ik kwam erachter dat ik meisjes ook wel interessant vond. Ik dacht dat ik biseksueel was, en hoewel ik daar van alles over kon opzoeken en vinden op het internet, voelde het nog steeds alsof iedereen het raar zou vinden.

Je seksuele geaardheid is sowieso een grote zoektocht tijdens de puberteit. Een die bij veel mensen gepaard gaat met de nodige onzekerheid. En omdat ik al werd gepest op school, dacht ik dat mijn klasgenoten erachter zouden komen dat ik lesbisch of biseksueel was – en dat ze me allemaal héél raar zouden vinden.

Uiteindelijk heb ik het allemaal huilend aan mijn moeder opgebiecht. Ze had de beste reactie ooit en zei: 'Het is helemaal niet raar en je hoeft het ook allemaal nog niet zeker te weten. Je hebt alle tijd om erachter te komen'.

Toch voelde het voor mij alsof ik 'niet normaal' was. Dat komt ook omdat je zo weinig over seks leert op school. Ik weet nog dat ik voor het eerst een orgasme had, ik was toen denk ik een jaar of 12 en ik voelde me heel vies. Waarschijnlijk omdat ik dacht dat ik veel meer bezig was met seks dan mijn leeftijdsgenoten. Maar dat gevoel komt ook doordat niemand erover praat. Meisjes in ieder geval niet als het over masturberen gaat."

Nu ben je super open en eerlijk over seksualiteit en je eigen ervaringen, wanneer sloeg het om?

"Vanaf mijn 16de begon ik mezelf wat knapper te vinden. Het was ook de leeftijd waarop ik voor het eerst met iemand zoende, en 17 toen ik voor het eerst seks had. Ik vind seks meestal heel leuk en seksualiteit is volgens mij ook een extreem belangrijk onderdeel van je identiteit. Ik kan de twee niet los van elkaar zien.

Je seksueel vrij voelen, staat voor mij gelijk aan vrij zijn. Maar ik denk dat die seksuele vrijheid nog steeds te veel wordt onderdrukt bij vrouwen. Natuurlijk zijn er al een heleboel dingen veranderd sinds vroeger. Het is niet meer raar dat je meerdere bedpartners hebt, er is anticonceptie en ga zo maar door.

Ik vind het nu veel belangrijker wat ik van mezelf vind

Online word je geconfronteerd met eindeloos veel reacties, grotendeels positief gelukkig, maar er zitten ook altijd zeikerds tussen. Uiteindelijk heb ik een knop omgezet: mensen gaan altijd iets van je vinden, wat je ook doet. Maar een oordeel van iemand anders zegt helemaal niets over mij. Het zegt alleen iets over degene die het zegt, of het nou om pesten gaat of om negatieve opmerkingen online.” 

Raakt het je helemaal niet meer? 

“Het heeft me eigenlijk geleerd om met kritiek om te gaan. Onzekerheid hangt vaak samen met wat anderen van je vinden. Ik vind het nu veel belangrijker wat ik van mezelf vind. Stiekem vind ik de kritiek eigenlijk wel grappig, als iemand me een slet noemt of het achterlijk vindt dat ik zoveel over seks praat. Maar dat het me niet raakt, komt misschien ook omdat ik van zoveel mensen hoor dat ze echt heel blij zijn met de video’s die ik maak. Ze herkennen zich in mijn verhalen en sturen me persoonlijke berichten om advies te vragen.” 

Is dat waarom je de video’s maakt, als een soort levensmissie? 

“Ja, ik denk het wel. Schaamte is heel menselijk, ik heb het zelf ook jaren gevoeld. Nu wil ik jongeren laten zien dat het nergens voor nodig is. Dat doe ik door mijn eigen verhaal op een persoonlijke manier en zo eerlijk mogelijk te delen. Bijvoorbeeld over pijn tijdens het vrijen of biseksualiteit. Dan blijkt dat anderen zich ermee kunnen identificeren, ze zien dat zij niet de enigen zijn. Niets is raar, dat is de boodschap. 

Waar het idee ooit vandaan is gekomen dat kwetsbaarheid een zwakte is, begrijp ik echt niet

Ik denk wel dat je altijd tegen dingen zal blijven aanlopen. Ik ben vorig jaar naar Groningen verhuisd omdat ik een vaste relatie kreeg en ging samenwonen. Dat was voor mij héél nieuw en dan kom ik ook weer onzekerheden tegen. Het is bevrijdend om het allemaal eerlijk te benoemen. Waar het idee ooit vandaan is gekomen dat kwetsbaarheid een zwakte is, begrijp ik echt niet.

Ik adviseer mensen vaak: doe waar je je prettig bij voelt. Dat klinkt in theorie heel logisch, maar in de praktijk sneuvelt het nog weleens in de strijd. Ik krijg bijvoorbeeld vragen van meiden of ze wel of niet hun schaamhaar moeten scheren. Als je dan vraagt wat ze zelf willen, zeggen ze soms: 'Nou, mijn vriend vindt het niet mooi'. Dan ben je dus niet bezig met wat je zélf wilt.

Ik hoop dat iedereen uiteindelijk eerlijk gaat praten over dit soort onderwerpen. Ook binnen relaties. Ik hoor bijvoorbeeld weleens dat meiden zich onzeker voelen omdat hun vriend veel porno kijkt. Daar kun je het natuurlijk met elkaar over hebben. Dikke kans dat hij niet weet dat je er onzeker van wordt, zeker als je het nooit eerlijk tegen hem zegt. Hij kan niet ruiken hoe je je voelt. Kortom: praten zorgt ervoor dat je jezelf en elkaar beter leert kennen. Dan weet je beter wat je wel chill vindt, maar ook waar je grenzen liggen. Kennis is macht."

Hoe kijk je nu terug op die periode van pesten en onzekerheid?

"Nou, aan de periode in Helmond koester ik nog steeds niet bepaald warme herinneringen. Maar ik ben wel blij dat ik het allemaal op deze manier heb meegemaakt, omdat het uiteindelijk tot het werk heeft geleid dat ik nu doe. Ik kan ervan leven en haal er vooral heel veel voldoening uit. En over het algemeen voel ik me heel zelfverzekerd. Ken je die slogan van RuPaul's drag race: 'If you can't love yourself, how the hell you gonna love somebody else'? Dat principe omarm ik volledig.

Het is een mening, niet de waarheid

Je moet daarom goed investeren in de relatie met jezelf. En dat hoeft echt niet zo zoetsappig te zijn als het nu klinkt. Ik weet nog dat ik op de middelbare school een kunstproject maakte waarbij ik allemaal foto's van mezelf had geprint. Daar maakte ik vervolgens allemaal kleine tekeningetjes bij en ik schreef er commentaar bij. Ik noemde het 'auto deprecandi', Latijn voor zelfspot. Ik heb altijd al een duidelijke mening gehad over dingen, dus het voelde niet meer dan logisch om mezelf ook eens te becommentariëren. Ik veroordeel niet, maar kan de ideeën die ik heb over anderen ook best op mezelf betrekken. Mezelf voor de grap een slet noemen bijvoorbeeld.

Het is een mening, niet de waarheid. Hoe eerder je dat inziet, hoe minder het je zal aangrijpen. Dan groeit je zelfvertrouwen en zullen pestkoppen of rotopmerkingen je minder raken. Die vrijheid is best wel lekker."

Op de redactie zijn we ontzettend fan van de podcast How to fail van de Britse schrijver Elizabeth Day. In deze ode aan falen interviewt de schrijver iedere week iemand over drie cruciale momenten waarop het misging. De podcast vormt de inspiratiebron voor deze rubriek en is enorm de moeite waard om naar te luisteren.

Lizzy van Hees