Close

Lilianne Ploumen: 'Laten we focussen op wat vrouwen nu wél kunnen doen'

27 mei 2020 11:05 / Vrouwenrechten
Lilianne Ploumen
Lilianne Ploumen
D De gevolgen van de coronacrisis worden overal gevoeld - ook vrouwenrechten zijn onder druk komen te staan. Voldens PvdA-Kamerlid Lilianne Ploumen moeten we daarom blijven opkomen voor het credo: 'her body, she decides'. Om die woorden kracht bij te zetten, werd de campagne #SheDecidesNow gelanceerd.

"De coronacrisis legt allerlei pijnpunten bloot", vertelt Lilianne Ploumen. "Maar we zien dat vrouwen wereldwijd hard worden geraakt door de maatregelen." Met 'She Decides Now' wordt er aandacht gevraagd voor het zelfbeschikkingsrecht van vrouwen. De campagne is onderdeel van de organisatie She Decides, die het Kamerlid in 2017 oprichtte om op te komen voor de rechten van vrouwen. Zéker als het om gezondheidszorg gaat, moet het credo zijn: Her body, she decides.

Vanaf deze week worden er iedere dag verhalen gedeeld van activisten en andere betrokkenen, die zich stuk voor stuk op praktische of innovatieve wijze inzetten voor vrouwenrechten. "We delen die berichten via onze sociale media-kanalen onder de hashtag #SheDecidesNow. En op die manier hopen we niet alleen aandacht te vragen voor de problematiek, maar ook mensen te inspireren met goede ideeën. Juist nu is het belangrijk om met elkaar in verbinding te blijven en van elkaar te leren."

Wat kunnen we wél doen?

"In veel landen wordt het moeilijker voor vrouwen om anticonceptie te krijgen", vervolgt Ploumen. "En onder de huidige omstandigheden wordt het ook veel moeilijker om toegang tot abortus te krijgen of goed advies in te winnen. Dit geldt zeker voor landen waar de gezondheidszorg kwetsbaarder is dan in Nederland."

Er gebeurt veel en dat laat zien hoe sterk vrouwen zijn in hun activisme

"She decides klinkt mooi, maar voor veel vrouwen is het niet mogelijk onder de huidige omstandigheden." Je kunt je daar natuurlijk in verdiepen en de cijfers lezen, dan zie je dat het inderdaad erg is. "Maar je kan er ook voor kiezen om te focussen op wat vrouwen nu wél kunnen doen om ervoor te zorgen dat iedereen kan blijven beslissen over haar eigen lichaam."

Activisme over de hele wereld

De organisatie heeft in de afgelopen jaren best een groot netwerk om zich heen verzameld en het is een eyeopener om elkaars verhalen en ervaringen te horen, zeker nu de wereld op z'n kop staat. "Er gebeurt heel veel over de hele wereld en dat laat zien hoe sterk vrouwen zijn in hun activisme", vertelt het Kamerlid. "In Kenia is er door de coronacrisis veel minder toegang tot anticonceptie en daarom is er een groep opgestaan, die er samen voor zorgen dat de vrouwelijke bevolking op een betere manier wordt bereikt." Ze hebben een hotline ingesteld om gericht advies te kunnen blijven geven, zodat vrouwen weten waar ze nog wel terechtkunnen voor anticonceptie.

Een ander voorbeeld komt uit Zuid-Afrika, waar anticonceptie en abortus in eerste instantie niet mee waren gerekend als essentiële gezondheidsservice. "Dat kan veel schadelijke gevolgen hebben en daarom hebben een aantal activisten contact gehad met de regering en de minister van Gezondheid", aldus Ploumen. "Ze hebben kunnen aantonen dat er grote problemen kunnen ontstaan door die zorg van ondergeschikt belang te maken. Uiteindelijk hebben ze gelijk gekregen en nu staan ook die dingen op de lijst van essentiële zorg."

In de Filipijnen vormt huiselijk geweld een groot probleem. Iets wat al langer speelt, maar door de coronacrisis pijnlijk werd uitvergroot. Ploumen: "Vrouwen zitten thuis opgesloten samen met hun belager, daarom is er een telefonische hulplijn opgezet waar vrouwen te woord worden gestaan en vervolgens worden doorverwezen naar de juiste instanties. Je moet innovatieve manieren verzinnen om vrouwen in deze situaties toch te kunnen helpen, zoals je in Nederland tegenwoordig een codewoord kunt uitspreken bij de apotheek."

We mogen de huidige crisis niet gebruiken voor een andere politieke agenda

Het PvdA-kamerlid hoorde ook een ontroerend verhaal uit Nepal, waar vroedvrouwen een belangrijke rol spelen in de zorg voor vrouwen. "Een vroedvrouw kreeg een telefoontje van een vrouw die in een afgelegen dorp in de bergen woonde. De vroedvrouw heeft vervolgens een pakketje met zorgmateriaal en medicijnen gemaakt en is vier uur gaan lopen om het af te leveren."

Vrouwenrechten zijn belangrijk voor iedereen

We moeten volgens Ploumen niet vergeten dat er ook veel goede dingen gebeuren in het klein. "Daarom willen we elke dag die verhalen delen, het is tenslotte een crisis die ons allemaal raakt." Maar we moeten niet uit het oog verliezen dat vrouwen zo mogelijk nog meer de dupe zijn. "In de zorg werken vooral vrouwen en het stilvallen van de economie treft vrouwen ook hard."

We mogen de gezondheidszorg daarom niet uit het oog verliezen en blijven opkomen voor vrouwenrechten. "Het mag niet zo zijn dat de huidige crisis wordt gebruikt voor een andere politieke agenda", waarschuwt Ploumen. "In de VS proberen ze er al voor te zorgen dat het steungeld van de Verenigde Naties niet naar seksuele zorg mag gaan. Dat zijn indirecte manieren om het recht op abortus steeds meer in te kunnen perken. Tamelijk schandalig, wat mij betreft. Maar ook heel erg zonde, want de gezondheid en het zelfbeschikkingsrecht van vrouwen uiteindelijk iedereen ten goede komt."

Zelf spreekt het Kamerlid vaak vanuit het perspectief van vrouwenrechten. "Maar als je dat niet wilt, is er ook een ander argument te maken, het is namelijk ook goed voor de samenleving. Als meisjes en vrouwen later en minder kinderen krijgen kunnen ze langer naar school."

De berichten van She Decides worden via Facebook, Instagram en Twitter gedeeld. En de organisatie is ook benieuwd hoe jij je op dit moment inzet voor vrouwenrechten? Het maakt niet uit op wat voor schaal je bezig bent, want ieder beetje helpt en kan bovendien een ander weer inspireren. Laat van je horen via deze link.

Lizzy van Hees