Close

Wie is toch die Karen? (En waarom je haar niet wil zijn!)

01 juli 2020 12:07 / Samenleving
T Tegenwoordig bestaat er zoiets als het vrouwelijk equivalent van de boze, witte man en haar naam is Karen. Op Reddit en Instagram staan tientallen plaatjes van deze kortpittige dame die altijd ontevreden is. Herken jij jezelf? Wanhoop dan niet: je kan rehabiliteren.

Sorry alvast aan iedereen die Karen heet. Dit gaat niet over jullie. Nee, een Karen is een algemene benaming geworden voor het soort vrouw dat iedereen wel kent. Kan ook best Jenny heten of Barbara of Farida. Maar in de Amerikaanse beleving is ze nou eenmaal Karen gaan heten: een verwende vrouw, vaak van middelbare leeftijd, die denkt dat ze overal recht op heeft, zich de kaas niet van het brood laat eten, al-tijd op haar strepen staat – ook als die even dun zijn als haar opgetekende wenkbrauwen, die overigens prima passen bij het tot helm getoupeerde kapsel waar ze stereotiep van voorzien is. Ze is het op voorhand niet met je eens en eist de manager te spreken en wel nu. Zie hier onder een voorbeeld van 'de oer-Karen'. 

Karen: the origin story

Wie een beetje het nieuws bijhoudt - en dan vooral ook dat van de overkant van de plas - heeft de afgelopen tijd meerdere Karens voorbij zien komen. Tegenwoordig hebben ze vaak een ordinair racistische inborst. Neem bijvoorbeeld de vrouw die de politie belde nadat een vogelaar in het park haar aansprak op haar onaangelijnde hond - ze zei dat ze 'lastig werd gevallen door een zwarte man'. Of denk aan het stel dat de politie belde omdat een man van kleur 'Black Lives Matter' op een gevel schreef; de gevel van zijn eigen huis, maar de Karens (m/v) weigerde te geloven dat hij er zelf woonde.

Maar een Karen is van origine eigenlijk tegen iedereen heel vervelend. Mogelijk is haar meme zelfs een voortvloeisel uit culthit Mean girls uit 2004 ("Oh my god, Karen, you can't just ask people why they're white") of uit deze stand up van comedian Dane Cook uit 2005 ("Karen is always a douchebag. Every group has a Karen and she is always such a bag of douche!"). Maar pas in 2017 nam het typetje echt vaste vormen aan toen een man een Reddit-account aanmaakte om over zijn entitled ex-wife te klagen en er vervolgens een hele subreddit aan gewijd werd: r/FuckYouKaren. En zo evolueerde de Karen tot wat ze vandaag is: een zure vrouw die zich verongelijkt en denigrerend een weg door het leven baant.

Karen op zijn Hollands

En ze komt net zo goed bij ons voor. Ook hier voelt Karen de noodzaak om het haar na het bereiken van een bepaalde leeftijd kort te wieken, zoals Milou van Rossum nauwkeurig uitlegt in NRC. Ze weet zich buitenproportioneel op te winden als de Mcflurry machine bij de McDonalds kapot blijkt of de ober terugkomt met de verkeerde bestelling. En je moet het al helemaal niet in je hoofd halen om haar toch echt vrij middelmatige kind een middelmatig schooladvies te geven. Want Brammetje kan heus naar het atheneum. Op z'n minst!

Laat deze beschrijving nog steeds geen belletje rinkelen? Robert Haringsma van Depsycholoog.nl weet gelukkig nog wat extra toelichting te geven. "Karens hebben last van wat met een mooi Engels woord wordt beschreven als entitlement. Dit wil zeggen dat je recht denkt te hebben op bepaalde privileges." Een contradictie natuurlijk en nauw verbonden aan het de laatste tijd zoveel besproken witte privilege. Je waardigheid ontleen je niet uit een ingebeeld geboorterecht, maar aan je eigen gedrag en prestaties.

Maar er is hoop

Vanaf het moment dat ze werd geboren, heeft een Karen te horen gekregen zij meer waard is dan anderen. Dit vanzelfsprekende gegeven voelt voor haar aan als een warm bad. Haringsma stelt dat de Karen niet snel uit zichzelf zal veranderen. "Mensen gaan pas wat aan zichzelf doen als ze er zelf last van hebben. Dit gebeurt pas als ze tegen de lamp gelopen zijn. Tot die tijd leggen ze het probleem graag neer bij de ander." Neem bijvoorbeeld alle grappen die over Karens gemaakt worden op het internet. "Zij zullen denken dat het internet het probleem is, en niet zijzelf."

Voel jij de onweerstaanbare drang om de manager te spreken?

Het lijkt erop dat er maar één manier is om een Karen tot inkeer te brengen: haar een spiegel voorhouden ter grootte van Alaska. Daarom helpen wij je graag op weg in de vorm van dit handige vragenlijstje. Zeg jij meer dan drie keer ja? Dan ben je – helaas, maar waar - naar alle waarschijnlijkheid een Karen.

1. Je bent gezellig uiteten en iets staat je niet aan. Voel je de onweerstaanbare drang om de manager te spreken? En eis je dan ook korting als goedmakertje voor het geleden leed?

2. Een onlangs bij de Action aangeschaft horloge begeeft het. Ga jij terug naar de winkel om een scène te schoppen? Ook als het maar 4 euro kostte?

3. Een kwart van het voetbalteam van je zoon zit bij jou in de auto. Eenmaal aangekomen bij de voetbalclub blijkt er geen parkeerplek te zijn. Knal jij jouw auto op de stoep, om de koters er rustig uit te laten, zelfs als overduidelijk is dat andere mensen ook best graag gebruik zouden maken van de *ahem* openbare ruimte?

4. Je bent jarig en een goede vriendin komt aanzetten met een grote bos witte rozen. Maar jij houdt daar niet van. Kan je het niet helpen haar hieraan te herinneren??

5. Je staat voor de schappen in de supermarkt en er is welgeteld nog één fles van die lekkere wijn. Iemand naast je staat op het punt deze te pakken. Gris jij snel die fles voor zijn neus weg?

Foolproof stappenplan

Oké, misschien moet je na dit vragenlijstje aan jezelf toe geven dat je een Karen bent. Maar wees niet getreurd, want The New Yorker heeft een speciaal crisismanagement team ingezet om deze lastige situatie te tackelen. Stap 1: verwijder in rap tempo al je sociale media. Ga grondig te werk en stop niet bij Facebook en Instagram. Ook je Twitter en LinkedIn moeten compleet gewist worden. Zo kan niemand later meer bewijs terugvinden voor jouw voormalige 'Karenheid'. Dit geeft je wat broodnodige ademruimte voor stap 2: bied je verontschuldigingen aan.

Sorry zeggen is heel lastig voor een Karen

Sorry zeggen is heel lastig voor een Karen. De New Yorker is zich hiervan bewust en biedt dus een 'Karen Redemption Script' aan dat gepast is voor elke situatie. Wij hebben hier het losjes vertaald en samengevat naar een versie geschikt voor Nederlandse Karens: "Ik wil graag aan iedereen mijn oprechte en welgemeende excuses aanbieden. Maar vooral aan [____], voor mijn schaamteloze gedrag. Ik begrijp waarom iedereen zich beledigd en gekwetst voelt door de manier waarop ik in het leven sta. Ik zal voortaan niet meteen om de manager vragen of de politie bellen. Ik beloof verbetering."

Slachtoffer?

Er is dus hoop voor een Karen: een flinke dosis zelfreflectie en een welgemeende excuses is een goed begin. Maar hoe zit het met haar slachtoffers? De New Yorker heeft aardig wat humor in haar stappenplan verwerkt, maar wij begrijpen dat het helemaal niet zo lollig kan zijn om zo'n type tegen te komen. Is het zaterdag en bevind jij jezelf in een stevige woordenwisseling met een Karen op de parkeerplaats van de Ikea? Haringsma weet raad: "Geef je niet gewonnen! Blijf op een rustige manier bij je standpunt en geef niet toe aan haar nukken." En misschien wel het allerbelangrijkst: weet wanneer je weg moet lopen. "Blijf niet te lang in de situatie hangen, maar verlaat de situatie als je je punt hebt gemaakt."

Frederique Rote

LEES MEER OVER