Close

Feminisme in 2020: ‘Het gaat over alle mensen, iedereen is gelijkwaardig

07 augustus 2020 11:08 / kijktip
Milou Deelen en Cathelijne Blok
Milou Deelen en Cathelijne Blok
B Ben je het of ben je het niet? Niet iedereen vindt het makkelijk om zichzelf feminist te noemen. Waarom is dat woord anno 2020 nog zo beladen? Regisseur Valerie Bisscheroux bespreekt het met een tiental mensen in de nieuwe docuserie 'Het F-woord'.

Van stemrecht, abortusrecht tot #MeToo: er is veel bereikt onder de vlag van feminisme. En hoewel er 20.000 mensen aanwezig waren op de Dam tijdens de Women's March, zijn er genoeg mensen die zich níét comfortabel voelen bij het woord. Waar komt die dualiteit rondom feminisme vandaan? Dat is één van de vragen die Valerie Bisscheroux samen met Cathelijne Blok en Milou Deelen probeert te beantwoorden in de webserie 'Het F-woord', die ze in samenwerking met Human maakten.

Wie het woord feminisme opzoekt in de Dikke Van Dale, leest: 'het streven naar gelijke rechten voor vrouwen en mannen'. Een nobel streven, waar je an sich weinig tegenin kunt brengen. En toch hebben sommige mensen er een unheimisch gevoel bij. 'Feministen? Dat zijn die mannenhaters, toch?' of 'Sommige mensen hebben ook altijd wat te zeiken'.

'Feminisme anno 2020 gaat over alle mensen'

Genoeg reden om het thema eens goed onder de loep te nemen? Dekt de woordenboekdefinitie nog wel de lading? En waarom kiest de huidige generatie feministen ervoor zich zo nadrukkelijk uit te spreken?

Het gaat over álle mensen

Regisseur Valerie Bisscheroux realiseert zich na het maken van de serie dat de feministische beweging vandaag de dag zeker nog relevant én nodig is. "Het viel me op dat iedereen zijn of haar eigen achtergrond en privileges heeft, maar ook z'n eigen problemen of pijn. Hoewel die stuk voor stuk anders zijn, is dat de gemene deler." Het gevoel van onderdrukking en het gebrek aan ruimte om jezelf te kunnen zijn, dat is voor veel mensen herkenbaar, denkt de regisseur. "Of je nou een zwarte vrouw bent, een witte vrouw, queer of een beperking hebt."

De eerdere feministische golven die de meesten van ons kennen, draaiden om stemrecht, anticonceptie en abortusrechten. Bisscheroux: "Die beweging stond in het teken van gelijke rechten voor mannen en vrouwen. Feminisme anno 2020 ligt meer in het verlengde daarvan: het gaat over alle mensen." Het is eigenlijk een koepelterm, vindt de regisseur. "En daar past geen 'maar' in." Iedereen is gelijkwaardig, daar eindigt de boodschap.

"We hebben vaak een blinde vlek voor de problemen van andere mensen en zijn vooral druk met waar we zélf tegenaan lopen", en dat is volgens Bisscheroux waar de vierde golf feminisme om draait. De golf waar we nu middenin zitten. "Het recht op abortus gaat mij persoonlijk niet aan, maar ik zie wel het belang voor onze samenleving. We moeten de problemen van anderen zien en erkennen."

Hardnekkige vooroordelen

In de eerste aflevering van 'Het F-woord' gaat het over vooroordelen. "We willen onderzoeken waar die vandaan komen en in hoeverre ze kloppen", zegt de maker. "Feministen zijn niet allemaal schreeuwende lesbiennes met een spandoek." Maar het vooroordeel over woede, raakt een belangrijke snaar. Dat komt ergens vandaan, legt Bisscheroux uit. "Die woede is onderdeel van de boodschap. Dat is niet hormonaal, hysterisch vrouwengedoe. Als jouw rechten niet serieus worden genomen, is dat een hele legitieme reden om boos te zijn. Je moet die boosheid horen, zien en voelen om het te begrijpen."

'De kleine beetjes dragen bij aan echte verandering'

Later in de docuserie gaat het over hoe je feminist bent of wordt. Bisscheroux: "Je hoeft echt niet per se op de barricades te staan om feminist te zijn." Het kan ook op een kleiner niveau. Door te lezen, luisteren en leren bijvoorbeeld. "Of door je uit te spreken in je eigen omgeving. Grote gebaren zijn misschien nodig om ongelijkheid op grote schaal aan te kaarten, maar de kleine beetjes die je zelf doet, thuis, in jouw omgeving dragen bij aan echte verandering."

In 'Het F-woord' spreekt Valerie Bisscheroux onder andere met Catheljne Blok, Milou Deelen, Quinty Misiedjan, Pepijn Lanen en Sioejeng Tsao. De eerste aflevering van is vanaf vandaag te zien op het YouTube-kanaal van NPO3.

Lizzy van Hees