Close

Soep & schaken tegen eenzaamheid (en dit is wat jij kunt doen)

02 oktober 2020 12:10 / Samenleving
W Waar eenzaamheid altijd al een groot probleem was, heeft corona nog eens alles op scherp gezet. Uitjes, dagbestedingen en andere gezelligheid staan voor veel eenzame ouderen op een laag pitje. Op uitnodiging van Oma’s Soep leerden redacteurs Stella Aalderink en Frederique Rote hoe je hen toch een hart onder de riem kan steken.

Druilerig dekt de lading niet. De eerste dag van oktober is nog grijzer dan de hele november van J.C. Bloem en het regent onophoudelijk. Een prachtige dag om eens wat aardigs te doen voor een ander. Het is de Week tegen Eenzaamheid en samen met David Logeman van Oma's Soep (zie kader) gaan we de straat op om ouderen te verrassen met een heilzaam bakkie soep.

Bijna 10 procent van de Nederlanders ervoer in 2019 ernstige gevoelens van eenzaamheid en nog eens 26 procent zei zich enigszins eenzaam te voelen, blijkt uit cijfers van CBS. Gooi daar een coronacrisis, onzekerheid en social distancing bij, en de situatie zal er dit jaar waarschijnlijk niet beter op zijn geworden. Meneer Schimmelpenninck (75), de eerste bij wie we aanbellen, herkent dat wel. Hij woont samen met zijn vrouw en kat in een gezellig appartement, maar voelt zich alsnog weleens alleen, vertelt hij: hij zou zo ontzettend graag een maatje hebben om mee te schaken. "Als jij een keer met hem gaat schaken", weet Logeman te vertellen, "kost dat jou twee uur, maar voor hem maak je zijn hele week. Nee, wat zeg ik, zijn maand."

Taartje tegen eenzaamheid

En dat terwijl de eerste kennismaking niet helemaal soepel verliep. Net nadat we op de bel hebben gedrukt, begeeft ons natgeregende papieren tasje het en valt een flesje gemberbier stuk op de drempel van de familie Schimmelpenninck. Maar zo'n ongelukje is een prima gespreksstarter, weet Logeman. "Niet alles hoeft perfect te gaan, het is ook belangrijk dat je kunt lachen." Mooi. We voelen ons meteen minder schuldig. En gelukkig weten we de rest van de inhoud te redden: buiten de soep en het helaas verspilde gemberbier, zijn dat ook nog een paar fijne tijdschriften en een taartje. Vooral op dat laatste slaat onze nieuwe vriend zo enthousiast aan dat we vermoeden dat we nu zijn hele jaar hebben gemaakt. Een taartje is misschien niet dé remedie tegen eenzaamheid, maar we hebben in ieder geval iemand oprecht blij gemaakt.

De stuipen op het lijf 

Ook bij ons tweede bezoek gaat niet alles van een leien dakje. Dapper fietsen we door de stromende regen naar de flat van meneer Cohen. Helaas doet hij niet open als ons drietal aanbelt. De bewoonster van het appartement naast hem komt polshoogte nemen, maar heeft daar vrijwel meteen spijt van. Ze kijkt voorzichtig door het kiertje van de deur en informeert naar wat wij eigenlijk komen doen. Nu we toch een pakketje over hebben, kunnen we dat misschien wel aan haar geven, besluiten we. "Mogen wij u wat vragen, woont u hier alleen?" Alle alarmbellen lijken onmiddellijk af te gaan. "Waarom wil je dat weten?", vraagt ze. Domme vraag. We bedenken ons dat ouderen kwetsbaar zijn, en dat deze vrouw waarschijnlijk dus ook weleens gewaarschuwd is voor schimmige praktijken. De deur gaat dan ook snel dicht en wordt met veel lawaai op slot gedraaid. David en Stella hangen het tasje met een geïmproviseerd 'We hebben u gemist'-briefje dan maar aan de deur van meneer Cohen, waarna wij er snel vandoor gaan, voor we nog meer ouderen de stuipen op het lijf jagen. Toch niet helemaal waarvoor wij uitgenodigd zijn.  

Week tegen eenzaamheid

Dit initiatief van Oma's Soep is er een van velen deze week. Door het hele land worden activiteiten georganiseerd, waar je zelfs digitaal aan kan mee doen. Misschien lijkt het thema een-ver-van-je-bed-show, maar je kunt vast iemand noemen in jouw omgeving die eenzaam is. Hij of zij vindt het vast fijn als jij deze week even langs komt. En zo zijn er nog veel meer manieren laagdrempelige manieren om eenzaamheid tegen te gaan.

Voel jij je ook geroepen om eenzame mensen een handje te helpen, maar weet je niet goed waar je moet beginnen? Een tegen eenzaamheid is een doorverwijsluik naar vrijwilligerswerk dat in alle soorten en maten wordt aangeboden. Selecteer op bijvoorbeeld Ikwilvrijwilligerswerkdoen.nl jouw regio en een categorie waar jij enthousiast van wordt en je ziet een uitgebreid assortiment.

Test welk vrijwilligerswerk het beste bij jou past

Heb je al weleens op een dergelijke website gespeurd, maar zie je door de goede daden-bomen het bos niet meer? Dan hebben we wat concrete voorbeelden: bij onder andere Humanitas kan je een taalmaatje worden. Je wordt gekoppeld aan iemand die de Nederlandse taal niet machtig is, iets wat zeker voor een sociaal isolement kan zorgen. Zij leren via jou Nederlands, en als ze de taal een beetje onder de knie krijgen, kunnen ze jou misschien wel hun eigen taal, levenslessen of lekkere recepten bijbrengen: een win-win situatie.

Potje schaken

Als je naar iets heel corona-proofs opzoek bent is de online service VraagApp misschien iets voor jou. Via deze app kunnen mensen uit alle lagen van de samenleving vragen stellen die één ding gemeen hebben: ze kunnen wel wat advies gebruiken. Je kunt ook even testen wat voor goed-doener jij bent. Misschien kan je je helemaal vinden in de uitslag? Zo niet, dan geven de vragen mogelijk wel inspiratie voor iets wat bij je past. 

En bij redacteur Frederique past toevallig schaken, zij kan het (een beetje) en vindt het leuk. En dus is de afspraak zo gemaakt: aanstaande zondag zal zij een poging wagen meneer Schimmelpenninck te verslaan. En met een beetje geluk, maakt het niet alleen zijn, maar ook haar hele week.

Een bakkie troost

Oma's Soep is een initiatief van oprichters Max Kranendijk en Robert Croese. Toen Max met zijn oma op kerstavond soep stond te maken, vertelde ze hem dat ze zich weleens eenzaam voelt en graag vaker samen zou willen koken. Zo kwam het balletje aan het rollen, en worden nu in zeven buurthuizen kookdagen georganiseerd voor eenzame ouderen. Voor deze kookdagen worden er bij acht vestigingen van supermarkt Marqt overgebleven groenten opgehaald, om tegelijkertijd met eenzaamheid ook verspilling tegen te gaan.

Ook komen er vrijwilligers bij eenzame ouderen thuis. Zij krijgen dan van Oma's Soep een pakket mee met alle benodigde ingrediënten voor een dampende pan soep. Als er een klik is, kunnen er vervolgafspraken worden ingepland. Zo wordt eenzaamheid op de lange termijn bestreden, en niet slechts een enkele keer. Klik hier als jou dat ook wel iets lijkt!

Oma's Soep is tegenwoordig ook gewoon te koop in de supermarkt, al wordt deze niet gemaakt door oma's zelf. Dat is iets te veel van het goede. Wel steun je de organisatie als je zo'n soepje koopt, omdat zij dan nog meer vrijwilligers met soeppakketten op pad kunnen sturen.

Frederique Rote en Stella Aalderink

LEES MEER OVER