Close

Een carrière in de georganiseerde misdaad: welke vrouw kiest daarvoor?

16 november 2020 12:11 / Nieuwe podcast
Spinhuis te Amsterdam, Francoys Dancx (1638)
Spinhuis te Amsterdam, Francoys Dancx (1638)
I In haar podcast ‘Zware meiden’ duikt misdaadjournalist Marian Husken in de geschiedenis én de huidige status van vrouwen in de criminaliteit. Want: die zijn bezig met een opmars.

Als misdaadjournalist doet Marian Husken regelmatig onderzoek in de onderwereld en is ze vaak in de rechtbank te vinden, en dat al jarenlang. Tegenwoordig staat er daar steeds vaker een vrouw in het beklaagdenbankje – nog niet in verhouding tot de hoeveelheid mannen die ze er tegenkomt, maar toch. Het was voldoende om haar interesse aan te wakkeren: is er, net als in het bedrijfsleven, in de georganiseerde misdaad een soort van emancipatie aan de gang? Een vraag die ze probeert te beantwoorden in een podcast van acht afleveringen, die vanaf 16 november te beluisteren is bij Storytel.

Waarom wilde je deze serie maken?

“Het fascineert me dat mannen en vrouwen in de georganiseerde misdaad precies hetzelfde belang en dezelfde beweegredenen hebben: namelijk snel en veel geld verdienen. Er zijn dus duidelijke overeenkomsten, maar ook veel verschillen en die wilde ik graag onderzoeken.”

En wat heb je uitgevonden?

“We beginnen de serie met een reis door de tijd: in de 17de eeuw puilden de gevangenissen uit met vrouwen. Dat was wel een heel andere situatie dan tegenwoordig. Ze zaten er voor oplichting, diefstal en prostitutie, en ook voor het uitdelen van klappen. Ze deden bepaald niet onder voor de mannen. We gaan ook in op specifieke drugshandelaars, zoals Thea Moear en haar moeder Blonde Greet, twee grote namen uit de jaren zeventig en tachtig, of Tante Naïma, die aan den lijve de risico’s van werken met de Mocro maffia heeft ondervonden.

Ik kijk naar de madammen uit Afrika – wat meteen ook de aloude vraag oproept of sekswerk een misdaad of gewoon een beroep is – en naar de strovrouwen en katvangers die hand- en spandiensten verrichten voor hun criminele mannen; het woord ‘gangsterliefje’ mag niet meer tegenwoordig, zo heb ik uitgevonden in aflevering 6. En aan het eind maken we de balans op: wat is nu de vrouwelijke bijdrage aan en status in criminele netwerken? Je krijgt niet alleen een beeld van de vrouwen zelf, maar ook van de handel in soft- en harddrugs door de jaren heen.”

Hebben al die zware meiden ook wat met elkaar gemeen?

“Ja, de manier waarop ze in de misdaad belanden. Wat je ziet is dat de meeste vrouwen het wereldje binnenrollen via hun familie of een geliefde. Dat is ook niet zo gek. Jongens worden van jong af aan gestimuleerd om risico te nemen, meisjes veel minder. Later beginnen zij dus ook niet zo snel op eigen gelegenheid aan een carrière in de criminaliteit. Maar in deze wereld geldt: keep it in the family. Dus als je broer al in de handel zit en je trouwt met zijn beste vriend, is de kans best groot dat je er zelf ook mee in aanraking komt.”

En wat bereiken die vrouwen als ze daar wel terechtkomen?

“Dat verschilt. Je hoort natuurlijk wel van de godmothers van de drugshandel in Zuid-Amerika, de cokequeens. En ook hier in Nederland zou een vrouw in theorie best CEO van een drugskartel kunnen worden. De focus van de politie ligt op mannen, dus vrouwen vliegen gemakkelijker onder de radar. Maar bij ons zie je ze toch vooral in de subtop.

En ze verrichten ook een ander soort werkzaamheden. Neem bijvoorbeeld Thea Moear, die deed de distributie van de hasjhandel voor Klaas Bruinsma, die grote partijen importeerde. En La Bella Bettien werd een spil in de drugshandel met Colombia omdat ze zo goed was in netwerken. Maar de podcast is natuurlijk maar een momentopname: nu er de afgelopen tijd zoveel kopstukken zijn opgepakt, kan het best zijn dat er vrouwen in die gaten springen en dat je straks alsnog een vrouwelijke top hebt.”

Dat klinkt toch wel heftig…

“De maatschappij verwacht het minder van vrouwen, een rol in de misdaad, dat scheelt qua beeldvorming. Hun bijdrage wordt geromantiseerd. Een kleine drugsimporteur wordt dan al snel een ‘la madre’, terwijl ze in vergelijking met wat de mannen aan cocaïne smokkelen een marginale speler is in dat criminele milieu. Maar het is hoe dan ook wel heftig. Ja, je verdient snel geld, maar omdat het over verboden middelen gaat, gelden er geen regels. Het kan zomaar zijn dat je zelf wordt opgelicht en dan heb je geen poot om op te staan.

Geweld bepaald de maat en daar delven vrouwen het onderspit. Daarom zie je hen, net als in de 17e eeuw, nog altijd vaker opduiken bij misdaden als fraude, of nu in tijden van corona bij digitale oplichting. En vrouwen vormen regelmatig de connectie met de bovenwereld, omdat ze verliefd worden op een crimineel en dan zelf de stap richting onderwereld maken.”

De podcast Zware Meiden van Marian Husken is te beluisteren bij Storytel.

Peper Hofstede

LEES MEER OVER