Close

Levenslessen uit de topsport:Ik kijk graag echt gericht naar de ander

15 november 2020 09:11 / Zelfontwikkeling
S Schaatser Irene Schouten, turner Epke Zonderland, voetballer Mandy van de Berg en voormalig wielrenner Sanne van Paassen zeggen het alle drie te doen: dat wat zij leerden in de topsport toepassen in het leven daarbuiten. En die lessen willen ze best met ons delen.

Als er iets is wat topsporters met elkaar gemeen hebben, dan is het wel doorzettingsvermogen. Ze slaan menig feestje over, bijten door blessures heen en trainen praktisch elke dag van de week urenlang. En dat allemaal voor een plek op het podium. Hard work pays off – meestal dan, en als niet, dan ga je toch gewoon door. En zo vallen er genoeg andere lessen te trekken uit de topsport. Hieronder lees je wat vier professionals uit hun beroep hebben meegenomen, waar jijzelf in je privé- of werkleven ook wat aan kunt hebben.

1. Niet denken, maar voelen

Sanne van Paassen (32) behaalde als wielrenner en veldrijder meerdere podiumplaatsen op Nederlandse en Europese kampioenschappen, en won het wereldbekerklassement in 2010/2011. Haar racefiets heeft zij inmiddels aan de wilgen gehangen om andere ambitieuze mensen via coaching te helpen succesvoller te zijn. Ze schreef een boek over haar ervaringen: Het leven, dat is pas topsport.

Als Van Paassen mensen coacht, neemt zij hen graag mee naar buiten om samen te mountainbiken. "Als je aan het sporten bent, ga je namelijk even uit je hoofd. Want wanneer je gedachten afdwalen, gaat het mis: je valt of bakt er niets van. In de kern leer ik mensen dus om topsportmentaliteit te combineren met gevoel."

De kunst is dus om je constante gedachtenstroom even uit te zetten: tijdens het sporten, maar ook op andere vlakken in je leven. En gelukkig kun je dat zelf ook trainen, zegt Paassen: "Ik laat mensen graag comfortabel worden met het oncomfortabele. Begin elke ochtend bijvoorbeeld met een koude douche. Dat geeft een enorme energieboost, en je leert om het stemmetje in je hoofd te negeren dat zegt: waarom doe je dit, dit is heel raar, doe niet zo gek." En juist door aan die gedachten voorbij te gaan, kun je dichter bij je echte gevoel komen. Eerst je hoofd leeg maken, daarna voelen dus.

2. Probeer niet alle ballen in de lucht te houden 

Als iemand van turnen een feestje maakt om naar te kijken, dan is het Epke Zonderland (34) wel. Op zijn vierde zette hij zijn eerste stappen op de turnmat in Lemmer, om jaren later in 2012 op de Olympische spelen in Londen goud te behalen. Op dit moment is Zonderland druk bezig met het trainen voor de komende Olympische Spelen, die uitgesteld zijn naar volgend jaar. Maar ondertussen staat hij ook op het punt om als basisarts te beginnen met de specialisatie Sportgeneeskunde, en probeert hij er te zijn voor zijn jonge gezin. Wat hem dit leerde? Dat je kan niet op alle fronten tegelijk kan scoren.

"Ik ben niet perfectionistisch, maar wel ambitieus. Ik ben gedreven en wil alles graag goed doen. Maar het lukte me simpelweg niet om én bij topsport én bij tentamens de hoogste score te behalen. Ook heb ik door turnen vaak lange pauzes in mijn studie gehad, waardoor het soms voelde alsof ik weer opnieuw moest beginnen met mijn ontwikkeling als arts", verzucht Zonderland. Gelukkig zag de turner dit probleem op tijd aan komen. "Je moet je focussen op één ding in plaats van op twee paarden te wedden. Het is niet leuk, maar soms moet je noodgedwongen een keuze maken."

'Met mijn zoontje heb ik geen herkansingen'

Daarom raadt hij te kiezen waar je aandacht aan besteed en daar op dat moment vol voor te gaan. Loopt er een groot project op je werk? Geef dat alle aandacht. En als je een weekend weg bent met je loved ones, leg dan je telefoon opzij. Op dit moment heeft Zonderland zijn vizier gericht op de aankomende Spelen. "Ik hoop op een mooie manier mijn carrière af te kunnen sluiten en wordt daarin gelukkig volledig gesteund door mijn vrouw. Al probeer ik ook zoveel mogelijk bij mijn zoontje van 2 te zijn, want daar zijn geen herkansingen voor."

3. Wees lief voor je naasten en heb vooral plezier

Mandy van den Berg (30) is een echte oranje leeuwin die in 2010 debuteerde in het Nederlandse elftal. Inmiddels komt ze uit voor Valencia, maar ze speelde ook voor tal van andere clubs, zoals Liverpool en ADO Den Haag. En gedurende deze lange carrière leerde zij een aantal waardevolle lessen, die ze graag met ons deelt.

Zo let Van den Berg als teamspeler altijd goed op degenen die naast haar in het veld staan. Iets wat ze ook graag buiten het stadion doet. "Ik probeer om degene die naast mij in het veld staat zo goed mogelijk uit te laten komen en diegene daardoor te laten stralen. Ik kijk graag echt gericht naar de ander. Dat is ook een waarde die ik uit huis heb meegekregen. In het gewone leven doe ik bijvoorbeeld graag aan vrijwilligerswerk. Drie jaar geleden ben ik samen met mijn ouders begonnen met het organiseren van een kerstdiner voor eenzame mensen. Dat was en is een enorm succes, waar onze hele omgeving aan bijdraagt met eten en cadeaus. Het is bijzonder wat samenwerking op en van het veld teweeg kan brengen."

'Plezier loopt als een rode draad door mijn leven'

Uit samenwerking haalt Van den Berg oprecht plezier, en dat is dan ook iets wat zij graag meeneemt uit de topsport. "Ik moest toen ik jong was vooral iets gaan doen wat ik heel leuk vond, en dat is voor de rest van mijn leven een rode draad gebleven, van waaruit ik mijn passie altijd heb kunnen beoefenen. Zodra ik vrije tijd heb, vind ik het fijn om die in te vullen met familie en vrienden door samen te koken of spelletjes te doen. Ook als ik ooit niet meer voetbal, zal ik altijd zorgen dat ik plezier ervaar in alles wat ik doe, in mijn werk en daarbuiten, en dat kan ik iedereen aanraden."

4. Stel tussendoelen en een hoofddoel op

In het laatste weekend van oktober dit jaar won schaatser Irene Schouten (28) voor het eerst een Nederlandse titel op de 3000 meter. Momenteel is zij keihard aan het trainen, al heeft ze gelukkig wel net genoeg tijd om ons te vertellen welke lessen er volgens haar uit de topsport te halen vallen.

Voor Schouten draait het leven om schaatsen, maar als zij ooit zou stoppen er is één ding dat zij zeker mee zou nemen uit die wereld. "Ik zou nooit zomaar doelloos in het leven kunnen staan. Ik moet een doel hebben. Dat je opstaat en denkt: daarvoor ga ik aan het werk. Als ik ooit stop met topsport, is dat voor mijn leven nog steeds een vereiste." Momenteel gaat dat bij schaatsen haar makkelijk af: "Ik wilde een podiumplek op het NK, dat is gelukt, ik heb mijn doel behaald. Maar mijn hoofddoel moet nog komen: de uitgestelde olympische spelen van 2020, die nu 2021 gehouden zullen worden."

Maar je hoeft niet op Olympisch niveau te trainen om toch veel aan doelen te hebben, is Schouten van mening. "Stel als doel dat je een huis wil kopen, een auto wil bezitten of een bepaald zakelijk succes wil boeken. En stel dan microdoelen om stap voor stap naar die ultieme droom toe te werken. Zo blijf je gemotiveerd en weet je elke keer dat je opstaat waar je het voor doet."

Frederique Rote

LEES MEER OVER