Close

Tienerjongens geïntimideerd door oudere mannen: 'Gevoel dat je niet kán weigeren'

16 april 2021 04:04 / Onderwerpen
Quinten (20) kreeg seksueel getinte berichten van ex-Kamerlid Sidney Smeets.
Quinten (20) kreeg seksueel getinte berichten van ex-Kamerlid Sidney Smeets.
G Gisteren stapte D66-kamerlid Sidney Smeets op, nadat verschillende tienerjongens hem hadden beschuldigd van ongewenste seksuele toespelingen. Er zijn dit jaar meer gevallen naar buiten gekomen van ongewenst contact tussen oudere mannen en jonge, soms minderjarige jongens. En dat is het topje van de ijsberg. "Dit is een enorm groot probleem."

Behalve de verhalen over Smeets kwamen deze week beschuldigingen naar buiten tegen een verslaggever van de NOS. De omroep doet onderzoek naar mogelijk grensoverschrijdend gedrag. Vorige maand werd modeondernemer Martijn N. zelfs beschuldigd van geweld en verkrachting van zeker twintig jonge mannen, van wie een groot deel minderjarig was.

Het zijn de verhalen die recent het nieuws haalden. Maar nog veel meer soortgelijke verhalen komen niet in de openbaarheid.

Kwetsbaar

Hoe komt het dat lhbti-jongeren vaak het slachtoffer worden van oudere mannen? "Ze zijn kwetsbaar, omdat ze op zoek zijn naar hun identiteit, en een plek waar ze geaccepteerd worden", zegt Rocher Koendjbiharie. Hij is hoofdredacteur van Expreszo, een magazine voor lhbti-jongeren.

"Iedereen maakt als tiener een seksuele ontwikkeling door", zegt Koendjbiharie. "In die periode ontdek je je eigen seksualiteit en ontwikkel je je identiteit. Die ontdekkingstocht is voor veel lhbti's een stuk moeilijker, omdat zij op veel plekken niet geaccepteerd worden. Zij hebben geen veilige omgeving waar ze deze ontwikkeling kunnen doormaken, zoals op school, en leren daarom niet goed wat de risico's zijn."

Stiekeme afspraakjes

"Bovendien wordt in de seksuele voorlichting weinig aandacht besteed aan aspecten die voor lhbti's belangrijk zijn", zegt Koendjbiharie. "Daardoor worden de jongeren gedwongen zelf hun weg te vinden in de wereld. Bijvoorbeeld op internet, of door stiekem afspraakjes te maken via datingapps."

Koendjbiharie: "Tieners zijn op zoek naar acceptatie. Daar maken sommige mannen misbruik van. Zij zien de kwetsbaarheid van zo'n jongen, en presenteren zichzelf als een veilige haven. Maar er is geen gelijke machtsverhouding tussen een oudere man en zo'n tienerjongen."

Dat zegt ook Quinten (20), één van de jongens die deze week naar buiten trad over zijn negatieve ervaringen met oud-advocaat en inmiddels oud-Kamerlid Sidney Smeets. Hij kwam in contact met Smeets toen hij 17 was. Tegen RTL Nieuws vertelt hij: "Op die leeftijd voelde ik me onbegrepen, en alleen. Daarom ging ik op zoek naar mensen waar ik me mee kon identificeren."

"Toen ik merkte dat hij bepaalde dingen van mij verlangde, was dat intimiderend. Ik durfde me niet te verweren"

En toen ontstond het contact met Smeets. Quinten: "Ik was erg onder de indruk van hem. Smeets maakte zich hard voor lhbti-rechten, en stond mensen bij die het moeilijk hadden. Daardoor kreeg ik snel het gevoel dat ik hem kon vertrouwen, dat hij me begreep."

Intimiderend

Smeets nam de jongen mee uit eten en ging met hem naar de film. Quinten was toen nog 17.  

Later sloeg het respect voor Smeets om, zegt Quinten: "Toen ik merkte dat hij bepaalde dingen van mij verlangde, was dat intimiderend. Ik durfde me niet te verweren, omdat ik bang was dat hij zich dan tegen mij kon keren."

"Hij heeft me nooit ergens toe gedwongen", zegt Quinten, "maar ik voelde me kwetsbaar en machteloos. Je krijgt het gevoel dat je niet kán weigeren. Sommige mensen zeggen: 'Je had gewoon nee moeten zeggen'. Maar pas als je het zelf meemaakt, snap je hoe moeilijk dat kan zijn."

Niet strafbaar

Het is niet strafbaar als een oudere man een tienerjongen benadert, of zelfs seks met hem heeft: volgens de wet ben je vanaf je zestiende in staat om zelf te bepalen met wie je seks wil hebben. "Maar," zegt Quinten, "dat het van de wet mag, betekent niet dat dit soort gedrag ethisch verantwoord is."

Expreszo-hoofdredacteur Koendjbiharie: "Zo'n toenadering is misschien niet verboden, het kan wel schadelijk zijn voor jongeren. Mensen hebben ook de verantwoordelijkheid zich moreel te gedragen. De wet is daarbij het absolute minimum. Je kan je aan de wet houden, en alsnog verkeerd bezig zijn."

Schrikbarend veel verhalen

Het probleem is groter dan de bekende gevallen, zegt Quinten. "Ik kreeg enorm veel berichten van jongens die hetzelfde hebben meegemaakt met andere mannen. Schrikbarend veel. Dit is een enorm groot probleem."

Koendjbiharie: "Elke lhtbi-jongere kent dit soort verhalen, uit hun eigen ervaring of vanuit hun omgeving. Er wordt soms een beetje grappend over gedaan. Maar dat het zoveel voorkomt, maakt het nog niet normaal."

Quinten is opgelucht dat Smeets is opgestapt als Kamerlid: "Ik hoop dat alle gebeurtenissen van deze week een signaal zijn voor andere mannen die dit soort dingen doen. Dat zij zien dat er consequenties zijn voor hun gedrag, en er beter mee kunnen stoppen."

Wouter van Dijke