Close

Margot C. Pol werd thuisblijfmoeder: 'Ik voelde me het kindvrouwtje toen ik geld kreeg om te winkelen'

17 oktober 2021 11:10 / Interview
Margot C. Pol
Margot C. Pol
S Stel je voor: je heb een bloeiende freelancepraktijk en twee bloedjes van jongens, inclusief kaartenhuis aan opvang. En ineens besluit je om een jaar lang thuisblijfmoeder te worden. Wat levert dat op, en wat kost het je? Journalist Margot C. Pol (37) deed het en schreef er een boek over, met de weinig verhullende titel: Is het al zeven uur?

‘Ga je dit echt doen?’ vroeg mijn baas bij de krant, ‘al je opdrachtgevers afzeggen en als je nieuwe schoenen wilt, erom vragen bij je man? Waarom?’

Lekker. Je trapt af met het grootste oordeel, verpakt in een vraag. Want: waarom eigenlijk?

"Na de geboorte van de eerste vond ik het heerlijk om weer aan het werk te gaan. Na twaalf weken verlof en al het spannends dat er op je afkomt met zo’n verse baby, voelde het als bijkomen toen ik weer op de redactie was. Eindelijk mijn hoofd weer gebruiken. Dat hij drie dagen naar de crèche ging, vond ik prima. Maar toen de tweede kwam, we waren inmiddels verhuisd naar een andere stad, dacht ik steeds vaker: waar ben ik nou eigenlijk mee bezig? ‘s Ochtends haastte ik me naar het kdv, liet m’n druifjes daar huilend achter, om daarna om half 5 al weg te moeten van de redactie, terwijl iedereen nog vol in bedrijf was. Uiteindelijk haalde ik ze dan net voor sluitingstijd op, stopte er een boterham in en bracht ze naar bed. Om daarna alsnog te koken voor onszelf. En dat allemaal voor een bedrag dat op een paar centen na weg te strepen viel tegen de kosten voor de kinderopvang. Het scheelde maar zo’n vierhonderd euro. Dat vond ik echt zo’n schrale conclusie. Dit is dus mijn toegevoegde waarde."  

Gaf geld de doorslag?

"Nee, het ging me er vooral om of ik een goede moeder met volle aandacht kon zijn, in plaats van dat gehaast en tijdens het voorlezen met mijn hoofd nog bij mijn mail zijn. We hebben uitgezocht of het kon op één salaris. En met een paar kleine aanpassingen ging het. Als ik niet zou werken, hoefden we ook geen kinderopvang te betalen. In de nieuwe situatie zou mijn man zijn hele salaris op de gezamenlijke rekening storten. Maar ja, dat betekende ook dat we allebei geen eigen geld meer hadden. Nu ik over het huishouden ging, ging hij over de hardware: het geld dus."

'Ga ik nu echt zijn zuurverdiende centen uitgeven aan nóg een streepjesshirtje?'

"Pensioen en een eventuele echtscheiding hebben we niet afgekaart. Had ik misschien wel moeten doen. De afspraak was dat we over grote aankopen zouden overleggen, of eigenlijk het gewoon zouden melden. Hij deed niet moeilijk, maar ik voelde zelf vaak dat iets niet kon. Ga ik nu echt zijn zuurverdiende centen uitgeven aan nóg een streepjesshirtje? Nee laat maar, dacht ik dan. Ik voelde me echt het kindvrouwtje toen ik 400 euro kreeg om te winkelen voor de winter. De vrijheid om iets te kopen, of spontaan een hele fles te bestellen op het terras was weg. Niet meer zelf bepalen over mijn geld, wat ik zelf verdiend had, dat vond ik het vervelendst."

Een jaar lang moederen en daarna weer vol aan de bak. Is dat niet gewoon een sabbatical op je 36e?

"Ik denk dat mijn man zich vasthield aan dat ene jaar, aan het project, terwijl het voor mij echt openlag. Ja, ik had al mijn opdrachtgevers afgezegd, voor een poosje, niet voorgoed, en de meeste reacties waren verbaasd positief. Soms werd ik nog wel gevraagd voor een klus, maar die hield ik af. Ik wilde mijn experiment zo zuiver mogelijk ervaren. De deal was dat ik vier dagen met de kinderen zou zijn en op vrijdag aan mijn boek zou schrijven, op zolder. Ik verheugde me al helemaal op ochtenden thuis met mijn peuter, terwijl de oudste naar school was. En dan even spontaan langs de bakker, of gewoon een boek lezen als hij slaapt. Ik hield zelfs de schoonmaakster aan, zo overtuigd was ik van mijn opvoedende taken. Het huishouden, boodschappen én grootbrengen leek me te veel van het goede, want dan zou ik vast mijn hele schrijfdag aan poetsen verprutsen. Nou ja, en op het moment dat ik de deur van de redactie achter me dichttrok, kwam de eerste lockdown. Ineens zaten we hele dagen met z’n vieren thuis, zat mijn man op zolder te werken en was ik spontaan ook de thuisblijfjuf."

Kreeg je veel opgetrokken wenkbrauwen?

"Ja. Veel mensen, vooral mannen, vroegen wat ik dan de hele dag ging doen. Alsof die kinderen zichzelf wel zouden verzorgen. Mijn moeder was ook thuis bij mij en mijn jongere zus, en toch was zij een van de grootste criticasters op mijn experiment. Ze leerde ons om altijd zelfstandig te zijn en voor ons inkomen niet afhankelijk te zijn van een man, ook al was ze dat zelf wel. Mijn vader was meer dan fulltime aan het werk en volgens mijn moeder was onze kindertijd de mooiste tijd van haar leven. Ik begon dus behoorlijk optimistisch aan mijn experiment. Een kinderwens had ik nooit, maar toen ik eenmaal mijn droomman naar rechts swipete kwamen ze toch, en rap ook. Ik was ervan overtuigd dat ik zou blijven werken, omdat ik dat heel graag deed en ik was er ook van overtuigd dat ik er alles aan zou doen om mijn kinderen gelukkig te maken. Net zoals dat ik verwachtte dat ik onmiddellijk van mijn kind zou houden en het moederschap heel leuk zou vinden."

Lang verhaal kort: het viel tegen. Niet alleen door corona, maar sowieso. Dat inzicht beschrijf je buitengewoon eerlijk.

"Alleen aan eerlijkheid heb je iets. Waar was dit project anders voor? Ik voelde me totaal niet nuttig en dat vond ik een van de moeilijke dingen van het jaar thuis. Alles wat ik doe kan ook door iemand anders gedaan worden, voelde ik. De schoonmaak werd gedaan, de boodschappen werden bezorgd, ik was vooral het huisvrouwtje aan het spelen. Dus dan moest ik wel meteen een leuke en een goede zijn. Ik zocht ook de hele tijd naar projectjes, zoals potjestraining of muziek op schoot. Dat waren echt dingen die niet hadden gekund als ik nog zou werken, en daar plukte ik zoveel mogelijk voldoening uit."

'Ik voelde me een slechte opvoeder en een kindermishandelaar'

"Er waren veel momenten dat ik merkte dat ik niet goed in mijn vel zat. Moest ik weer voor de duizendste keer naar buiten met die kinderen, me vervelen bij de schommel en hopend dat ik ergens een nieuwe speeltuin zou ontdekken. Ik werd doodmoe van de voortdurende zorg en het zoveel bij elkaar zijn. En ik herkende mezelf niet meer. Ging ineens schreeuwen tegen die jongens, omdat er dan eentje enthousiast de straat op rende. ‘Kom godverdomme hier’, riep ik, terwijl hij het niet eens slecht bedoelde, hij kon zijn energie gewoon niet meer inhouden. Ik reageerde ook niet goed op de woedeaanvallen van mijn oudste. Waarom doe je nou zo belachelijk dacht ik. Het lukte me helemaal niet meer om kalm te blijven. Die ruimte had ik niet meer. Een enkele keer gaf ik hem zelfs een pets in zijn gezicht. M’n zenuwen zaten echt aan de buitenkant. Ik snakte zo naar eventjes alleen zijn, naar ergens over nadenken in plaats van alleen maar reageren. Vreselijk. Ik voelde me een slechte opvoeder en een kindermishandelaar."

Zag je man dat ook zo?

"Hij was heel lief. Het frappante is dat ik er pas na driekwart jaar achter kwam dat alle issues waarvoor ik dit experiment bent gestart, qua kdv en werk en aandacht voor elkaar, bij hem helemaal niet zo speelden. Voor hem was het gewoon iets wat ik graag wilde proberen, en waar ook gewoon een einddatum aan zat, terwijl het voor mij om grote vraagstukken ging. Hij spreekt zich niet zo uit over dingen die hem irriteren, maar ik denk wel dat hij dacht: mens, waar maak je je druk om? Mijn wereld werd zo klein en ik raakte alleen maar vermoeider.

Soms was ik jaloers op mijn man die zo’n duidelijke taak had. Hij verdient gewoon de kost en had hij ook het recht om vier dagen in de week naar zolder te vertrekken. Ik miste ook de schouderklopjes en erkenning die ik wel van collega’s kreeg, of de kick van een nieuwe klus. Op mijn dieptepunt snepte ik naar mijn man dat we het eens een week moesten omdraaien, dan zou hij ook voelen hoe zwaar het is. ‘Waarom?’ vroeg hij en toen zag ik in dat ik bedelde naar erkenning. Pas na het lezen van het boek realiseerde hij zich hoe zwaar ik dit jaar had gevonden. Niet alleen saai en vervelend, maar echt zwaar. Hij maakte zich wel zorgen hoe het voor de kinderen is, als ze dit later lezen. Misschien geef ik ze hiermee wel veel munitie voor de puberteit, maar ik wilde het echt zo eerlijk mogelijk opschrijven."

Ben je veranderd?

"Mijn wereldje werd heel klein, dus ik had weinig te melden. Mijn vriendinnen waren lief en zeiden er niks over, maar aan mijn zus merkte ik wel dat ze vond dat ik overdreef, toen ik vertelde dat ik wel kon janken omdat de tweede lockdown werd aangekondigd. Ik werd er ook geen leukere vrouw van, trouwens. Als mijn man tijdens het eten iets vertelde over een nieuw project op zijn werk, dan irriteerde me dat. Ik vond het basaal allemaal, want ik had ons kind voor het eerst de hele dag op het potje laten plassen. Dat was toch veel bijzonderder? Ik werd ook achterdochtig, en bang dat hij ineens een nieuwe vrouw zou hebben. Terwijl die arme man geen kant op kon en alleen maar geld zat te verdienen voor ons. Op zolder. Het is een wonder dat hij zoveel geduld met me heeft gehad. Ik heb echt bewondering voor moeders die fulltime thuis zijn, want ik weet nu dat ik het niet zou kunnen."

Zou je het, met de kennis van nu, weer doen?

"Zeker, want ik heb er veel van geleerd. Sinds een paar maanden ben ik weer aan het werk, op zolder, en dat is heerlijk. Af en toe stap ik een redactie binnen, maar meestal werk ik thuis. Ik heb de jongens niet terug gedaan naar de opvang, dat vond ik niet eerlijk. Dus nu de oudste naar school gaat en de jongste op de peuterspeelzaal zit, vlecht ik mijn werk tussen de vrije uren door. Dat zijn er niet veel, maar ik word er verrassend efficiënt van heb ik gemerkt."

'Dat ik het ouderschap niet altijd leuk vind, betekent niet dat ik mijn kinderen niet leuk vind'

"Maar het meest waardevol vind ik wel dat ik het gevoel heb dat ik mijn kinderen echt beter heb leren kennen, en zij mij. Ook al ben ik nu weer aan het werk, we hebben nog veel tijd samen. Ik begrijp de drukte van mijn oudste beter, en zie nu dat het geen onwil is als ze niet luisteren. Ik moet simpelweg alles drie keer zeggen, want hij kan gewoon niet anders. En ik heb geleerd dat ik het ouderschap niet altijd leuk vind, maar dat dat niet zegt dat ik mijn kinderen niet leuk vind. Opvoedkundige Steven Pont legde dat heel mooi uit in mijn boek: 

Vreemd is het niet, zegt Pont. En afkeurenswaardig evenmin. ‘Een mens bestaat uit verschillende delen: ik vind fietsen leuk, maar niet om het zes uur per dag te doen, terwijl andere mensen het liefst tien uur per dag op de fiets zitten. Het ouderschap dat nu van jou gevraagd wordt is misschien niet in balans met de andere delen waaruit je bestaat.’ Maar waar ik het meest van opknap is de kalme nuchterheid waarmee hij over mijn verloren vrijheid praat. ‘Bij de geboorte van je kind lever je je leven in één klap in,’ zegt hij. ‘En daarna krijg je het plakje voor plakje weer terug.’ ‘En tot die tijd?’ vraag ik. ‘Uitzitten!’ En hij lacht.

Eerst voelde die weerstand als verraad, maar nu accepteer ik het van mezelf. Ik ben voor iedereen leuker en fijner als ik ook werk. Met mijn eigen tijd en mijn eigen geld."

Zij is @De_Thuisblijfmoeder

Misschien ken je haar van Instagtram, als @De_Thuisblijfmoeder. Margot C. Pol (1984) werkte voor Volkskrant Magazine, Elle en andere tijdschriften. Ze wilde nooit moeder worden, maar is nu toch gelukkig met man en kinderen, wonend in een doorzonwoning. Haar boek Is het al zeven uur? verscheen op 14 oktober.

Hanneke Mijnster