Close

De eerste vrouw, maar zeker niet de laatste

11 november 2020 11:11 / Zahra Boufadiss
Columnist background Columnist image
C Columnist Zahra Boufadiss is strafrechtadvocaat in Amsterdam. Op deze plek deelt ze iedere twee weken haar visie op haar werk – en de rest van de wereld.

“But while I may be the first woman in this office, I will not be the last, because every little girl watching tonight sees that this is a country of possibilities.” De inspirerende speech van de eerste, vrouwelijke, zwarte vicepresident van de Verenigde Staten maakte veel los. Ook ik moest wel even slikken. In de herfst van het epische rotjaar 2020 gloorde er eindelijk een sprankje hoop aan de horizon.

Aanvankelijk werd Harris overladen met superlatieven en zowat heilig verklaard. Maar zoals altijd zakte de dronken feestvreugde gauw weg. Harris heeft zich gepresenteerd als progressieve kandidaat. Maar velen zijn haar geschiedenis als bikkelharde officier van justitie en procureur-generaal van de staat Californië niet vergeten. Tijdens de verkiezingscampagne had zij haar mond vol van politiehervorming. Als crimefighter heeft zij nooit opgetreden tegen politiegeweld. Persoonlijk stelt zij tegen de doodstraf te zijn, maar toen zij de doodstraf in haar staat kon afschaffen, liet ze het afweten. Zevenentwintig jaar heeft de volgende vicepresident bijgedragen aan de disproportionele massaopsluiting van Afro-Amerikaanse mannen. Zonder morren handhaafde zij de wetten die dit mogelijk maakten.

Een echte ‘topcop’, noemt Harris zichzelf. Bij een groot deel van de bevolking ligt deze term gevoelig. Zeker na een jaar dat werd gekenmerkt door wereldwijde protesten tegen racisme en politiegeweld.

Deze vrouwen waren doorgedrongen tot de top. En dat wilde ik ook

Nu is Harris tot rolmodel voor meisjes wereldwijd gebombardeerd, maar is dat wel terecht?

Zelf heb ik ook een aantal rolmodellen gehad. Zoals vrijwel iedere vrouw van mijn leeftijd waren dat vroeger de Spice Girls en Britney Spears. Uiteraard wilde ik popster worden, maar die droom viel in duigen toen op de basisschool bleek dat ik geen enkel muzikaal talent bezat. Tijdens muziekles was ik eindverantwoordelijke voor de ‘percussie’. Hierbij denk je wellicht aan een drumstel, maar in feite mocht ik alleen maar met twee houten blokken op elkaar slaan. Volgens mijn muzieklerares kon ik op die manier het minste verpesten.

Gedurende mijn bescheiden tenniscarrière keek ik met name op tegen Serena Williams. Haar doorzettingsvermogen en winnaarsmentaliteit vormden een grote inspiratie. Tijdens de tientallen wedstrijden die ik keek, zag ik haar knokken en nooit opgeven. Enkele jaren later groeide mijn ambitie om strafrechtadvocate worden. Toen vond ik nieuwe rolmodellen in bekende strafpleiters als Inez Weski, Bénédicte Ficq en ook mijn latere patroon Marielle van Essen. De strafrechtwereld werd op dat moment gedomineerd door mannen en verschilde niet veel van een willekeurige SGP-lijst. Toch waren deze vrouwen doorgedrongen tot de top. En dat wilde ik ook.

Rolmodellen zorgen voor navigatiepunten. Positieve en negatieve

De verhouding tot mijn rolmodellen is door de jaren heen veranderd. Britney Spears probeerde ik nog een-op-een te imiteren tijdens talloze lipsync-optredens op mijn kleine slaapkamer. Later zag ik in mijn rolmodellen vooral bepaalde eigenschappen of resultaten die ik ook wilde behalen. Deze week sprak ik hierover met mijn goede vriendin L. Zij heeft als sociaalwetenschapper jarenlang onderzoek gedaan naar meisjes en ook naar de betekenis van rolmodellen in hun leven. Volgens L. bestaat er een verkeerd beeld van rolmodellen. Mensen vormen hun identiteit niet alleen op personen die ze volledig bewonderen. Rolmodellen kunnen mensen zijn tegen wie je opkijkt of juist tegen afzet. Ze zorgen voor navigatiepunten. Positieve of negatieve. Zo krijg je een idee van de persoon die je wel, of juist absoluut niet, wilt worden.

En daarom is Kamala Harris wat mij betreft een rolmodel voor meisjes in de Verenigde Staten. Ook als je het niet eens bent met haar politieke standpunten. Jonge meisjes hoeven haar niet tot in de puntjes te imiteren. Het leven van de aankomend vicepresident kenmerkt zich door het breken van glazen plafonds. Deuren die eeuwenlang potdicht zaten zijn door haar eigenhandig opengetrapt. Hierdoor heeft zij ruimte gecreëerd voor anderen die in haar voetsporen willen treden. Op de beelden van haar speech zagen we veel meisjes en vrouwen die huilden van vreugde. Wellicht keken zij naar Harris en dachten: dat wil ik ook! En voor het eerst in de geschiedenis zagen zij dat het ook écht mogelijk is. Je weet maar nooit: misschien stonden de eerste, tweede of tiende vrouwelijke president van de Verenigde Staten daar in de menigte.

LEES MEER OVER