Close

Terecht trots op gratis maandverband?

26 november 2020 06:11 / Eva de Mol
Columnist background Columnist image
D Deze week kondigde Schotland vol trots aan menstruatieproducten gratis te maken voor haar bevolking. Als eerste regering wereldwijd maakt het land hiermee een goede sier, maar columnist Eva de Mol ziet ook een schaduwzijde: wat leert period poverty ons over de hoeveelheid armoede in een land?

Deze week maakte de premier van Schotland bekend als eerste land ter wereld menstruatieproducten gratis aan te bieden. Voor studenten werden producten als maandverband en tampons in 2019 al gratis. Nu dus voor alle vrouwen. Uit onderzoek blijkt namelijk dat 10 procent van de meiden in Groot-Brittannië zich die niet kunnen veroorloven. Het gratis aanbieden van deze producten is dan ook onderdeel van een plan om deze zogeheten 'menstruatiearmoede' tegen te gaan.

Mijn eerste reactie was: mooi nieuws. Maar later vroeg ik me af: is dat eigenlijk wel zo? Dat in een land dat zo dichtbij Nederland ligt, vrouwen geen geld hebben om hun maandverband en tampons te kopen. Dat is toch verschrikkelijk? Op Twitter schreef de Schotse premier Nicola Sturgeon: "Proud to vote for this groundbreaking legislation, making Scotland the first country in the world to provide free period products for all who need them. An important policy for women and girls."

Begrijp me niet verkeerd: het is natuurlijk geweldig voor vrouwen die hier geen geld voor hebben, maar hiermee wordt wat mij betreft ruim voorbijgegaan aan het echte probleem dat speelt. Namelijk dat 10 procent van de meiden dermate in armoede leeft, dat ze het zich niet kunnen verloven zelf tampons of maandverband te kopen.

Op menstruatie-armoede mag je niet trots zijn

Dat 10 procent van de tienermeiden een week thuis spijbelt van school vanwege de menstruatie? Moet je je daar niet eerder voor schamen als premier? Ik dacht altijd dat dit een derde-wereldprobleem was. Van een land als Afghanistan, waar meer dan de helft van de bevolking van 1 dollar per dag moet leven, snap ik het. Daar bestaat nog steeds een enorm taboe op menstruatie en is maandverband voor de meerderheid van de bevolking niet toegankelijk of simpelweg onbetaalbaar. De situatie is daar zelfs zo ernstig dat bijna alle meisjes een week per maand school missen. Dat zijn drie maanden per jaar! Ook de voorlichting omtrent menstruatie is zo slecht, dat 70 procent van de vrouwen in de veronderstelling verkeert dat ze zich beter niet kunnen wassen tijdens de menstruatie omdat dat zou leiden tot een hoger risico op onvruchtbaarheid. Bovendien zijn ze in deze periode niet welkom op sociale bijeenkomsten, zoals bruiloften en begrafenissen.

Ook in India rust er een taboe op het bespreekbaar maken van dit onderwerp. Al wordt er daar ook van alles aan geprobeerd om vrouwen tegemoet te komen. Zo kwam het Indiase bedrijf Zomato deze zomer al met 'betaald verlof' voor menstruerende vrouwen. Maar de vraag is of een dergelijke maatregel als 'menstruatieverlof' het probleem, taboe en armoede, echt oplost of juist verder verdoezelt. Maakt het de kloof tussen mannen en vrouwen niet juist nog groter? Hoe is dat in Nederland? Duidelijke cijfers zijn er niet over, maar als ik naar de groei van het aantal voedselbanken in Nederland kijk, maak ik me weinig illusies. Eén op de tien kinderen groeit op in armoede, dus ook hier zullen meisjes sport en school vermijden op bepaalde dagen van de maand.

Op menstruatie-armoede mag je niet trots zijn. Een zichzelf respecterende overheid zorgt ervoor dat de bevolking zich de essentie van het leven kan veroorloven. Dat is niet alleen voedsel, daar horen ook luiers, tampons en rollators bij.

Iedereen heeft rolmodellen nodig om te zien wat er allemaal mogelijk is in ons leven. Om zélf een rolmodel te worden, moet je durven pionieren. Dat is precies wat Eva de Mol doet met haar onderzoek en als technologie-ondernemer. Ze deelt iedere week haar persoonlijke ervaringen én legt uit wat er voor nodig is om zelf ondernemer te worden.

LEES MEER OVER