Close

Ode aan mijn oma, de zonnebloem

02 september 2021 12:09 / Zahra Boufadiss
Columnist background Columnist image
C Columnist Zahra Boufadiss is strafrechtadvocaat in Amsterdam. Op deze plek deelt ze iedere twee weken haar visie op haar werk – en de rest van de wereld.

De Zunnebloome: zo heet de bungalow van mijn opa en oma in Diepenveen, een pittoresk dorpje aan de rand van Deventer. De naam vind je in sierlijke letters op een houten bordje op de woning. Pas afgelopen zaterdag hoorde ik dat Johanna van Buren het huis in feite gedoopt heeft. Deze Sallandse streekdichteres schreef in 1927 een prachtig gedicht over de levensloop van een zonnebloem. De ups: in bloei met een prachtige koninklijke gele krans. Maar ook de downs, wanneer de bloem haar hoofd laat hangen. En natuurlijk het onafwendbare einde: wanneer de zonnebloem in het najaar voldaan te sterven staat.

De Zunnebloome is een thuis. Niet iedere woning is een thuis, een veilige plek waar je altijd kan terugkeren, wat er ook aan de hand is. Wat dat betreft ben ik gezegend, want ook mijn ouderlijk huis was zo'n plek. Ik heb niet veel streken uitgehaald, maar als het dan toch zover was, durfde ik altijd thuis te komen. Ach, mama zou even pissig zijn. Mij wellicht zelfs eventjes negeren. Maar na, pak ‘m beet, een uur of anderhalf, was haar boosheid alweer gezakt. Geen huisarrest of ‘ga naar je kamer’. Eerder: ga maar even zitten en vertel maar eens rustig wat er aan de hand is. Onder begeleiding van een aantal tranen, vertelde ik dan wat er loos was. Dat luchtte natuurlijk op! Als ik problemen had veroorzaakt, zochten we naar een oplossing. En die werd eigenlijk altijd gevonden. Mijn moeders opvoeding leidde tot een transparante cultuur in huis en had – denk ik – het gewenste effect: ik besprak zowat alles thuis en voelde mij veilig en vrij.

De oplossing diende zich soms vanzelf aan en zo niet, had je in ieder geval even je hart gelucht

Gewapend met het vertrouwen dat ik hierdoor kreeg, vloog ik uit naar Amsterdam. Na een aantal jaren daalde de waardering voor mijn moeders opvoeding pas echt in. Mijn moeder wuifde mijn complimenten over haar opvoedskills altijd weg. ‘Tja, dat heb ik ook maar van oma geleerd hoor!’ Blijkbaar had mijn oma aan haar dochters een aantal belangrijke levenslessen meegegeven. De allerbelangrijkste: zorg dat de deur altijd openstaat. Je kinderen moeten altijd naar huis durven komen. Niet alleen tijdens de ups, maar juist wanneer zij hun hoofd laten hangen. Iedereen moet kunnen aankloppen, ook al is de schaamte nog zo groot en dat licht aan het einde van de tunnel nog lang niet in zicht.

En inderdaad. De achterdeur van de Zunnebloome stond altijd open. Dat bedoel ik niet alleen figuurlijk. Iedereen kon letterlijk zó, of nou ja, via de route schuttingsdeur-achtertuin-achterdeur, naar binnenlopen. Dat werd dan ook naar hartenlust gedaan. En echt niet alleen door familie en vrienden. Tijdens mijn bezoekjes aan opa en oma kwam er altijd wel iemand langs voor een praatje. Van mensen uit het dorp, tot kennissen en buren. Die deur stond zo open dat niemand ooit de voordeur gebruikt heeft. De gesprekken gingen vaak over ditjes-en-datjes. Maar als er wel problemen waren, kon iedereen zijn ei kwijt onder het genot van een kop thee. De oplossing diende zich soms vanzelf aan. Zo niet, had je in ieder geval even je hart gelucht.

De Zunnebloome heeft sinds kort nieuwe eigenaren

Mijn Amsterdamse voordeur wagenwijd openzetten, is denk ik geen goed idee. Maar als mijn vrienden en geliefden aanbellen, zal ik altijd een luisterend oor bieden. Zo leven de lessen van de Zunnebloome voort - bij voor- en tegenspoed. Of zoals Johanna van Buren zou zeggen:

Zunnebloome, eers verwend,

Armood liên he-j ook ekend.

Mar as riepe is oew sad,

Zie-j voldoan a-j starven stoat.

De Zunnebloome heeft sinds kort nieuwe eigenaren. Mijn oma, het luisterend oor in levende lijve, is vorige week overleden. Afgelopen zaterdag was haar prachtige uitvaart. Gelukkig heeft zij haar belangrijkste les aan ons doorgegeven - voldaan zal ze zeker zijn geweest. 

Zahra Boufadiss is strafrechtadvocaat in Amsterdam. Op deze plek deelt ze iedere twee weken haar visie op haar werk – en de rest van de wereld.

Zahra Boufadiss

LEES MEER OVER